Archive of History

Paglaban ng mga Subanen sa ilalim ng batas militar
August 09, 2022

Sa ilalim ng batas militar, kaliwa’t kanan ang mga masaker sa Mindanao, kabilang sa tribong Subanen sa Western Mindanao. Marami sa kanila ay gustong palayasin ni Ferdinand Marcos Sr sa kanilang mga lupang ninuno para bigyan daan ang komersyal na pagtotroso at dayuhang minahan. Marami sa malalalang paglabag sa kanilang mga karapatan ay di na […]

1979: “Sumasahimpapawid ang katotohanan”
August 08, 2022

Di nagpakupot ang mga rebolusyonaryo sa mga limitasyong ipinataw ng batas militar sa malayang pamamahayag. Noong Enero 1, 1979, sumahimpapawid sa unang pagkakataon ang Radyo Madyaas, radyo ng nakikibakang mamamayan sa Panay. Mula sa Ang Bayan, Tomo X1 Bilang 3, Pebrero 15, 1979 Nagbrodkas sa Panay ang Radyo Madya-as Isang mapanlabang palatuntunan sa radyo ang […]

Pagbalik-lantaw sa pagpangilog sa yutang kabilin sa Far South Mindanao
August 07, 2022

Ang Agosto 9 mao ang Pangkalibutang Adlaw sa Katutubong Katawhan, matud sa United Nations. Ginadumdum ang maong adlaw sa mga nasudnong minorya sa Pilipinas nga walay hunong nga nakigbisog alang sa ilang yuta ug mga katungod. Lakip dinhi ang mga Lumad sa Far South Mindanao nga nakasinati sa deka-dekadang pagpang-atake, ilabina ilalum sa balaod militar […]

1978: Marcos, Enrile, supalpal
August 06, 2022

Noong 1978, mapangahas na sinupalpal ng mamamayan ng Cagayan ang deklarasyon ng noo’y ministro ng depensa na si Juan Ponce Enrile na gagapiin niya ang BHB sa rehiyon sa katapusan ng taon. Sa ilalim mismo ng ilong ng pasistang kaaway, isinagawa ng masa ang malawakang pagpipinta at pagdidikit ng mga poster sa pader (OP-OD) na […]

1969: “Small but terrible”
August 04, 2022

Maliit man ang Bagong Hukbong Bayan nang magsimula ito noong 1969, mapangahas at mapanlikha ang mga mandirigma nito. Noong Hulyo 31 at muli noong Agosto 4, 1969, pinasabugan nito ang isang bahagi ng base militar ng US sa Clark Airbase sa Pampanga. Umabot sa 14 ang kaswalti sa hanay ng mga sundalong Amerikano. Mula sa […]

Tinang 83 ngayon, Bago 129 noon
August 03, 2022

Noong Hulyo 30, 1978, 129 magsasaka ang inaresto ng pasistang diktadurang Marcos nang bungkalin nila ang tiwangwang na lupa ng panginoong maylupa na si Angel Araneta sa Bago, Negros Occidental.   Mua sa Ang Bayan, Tomo X Bilang 17, Setyembre 15, 1978 Manggagawang bukid, ikinulong dahil sa pagtatanim sa lupa ng asendero Mahigit 100 magsasaka […]

Ang Masaker sa Guinayangan, Quezon
June 28, 2022

Bago pa man mangyari ang mga masaker sa Daet, Camarines Norte at sa San Rafael, Bulacan, ginimbal na ang bansa at ang mundo ng madugong mga insidente ng maramihang pagpatay at pagkasugat ng mga inosenteng sibilyan kagaya sa prubinsya ng Quezon. Ano “mga kasalanan” nila? Nais lamang nilang iparating sa rehimeng US-Marcos I ang kanilang […]

Ang mga Bulaklak ng Inang Bayan
June 27, 2022

Hindi malilimutan ng mga taga-Bulacan ang isang malagim na insidente noong gabi ng Hunyo 21, 1982, 40 taon na ang nakalipas. Dinukot ng mga tropa ng 175th Company ng Philippine Constabulary (PC) ang limang kabataang myembro ng Alyansa ng Magbubukid sa Gitnang Luson (AMGL) na nagpupulong sa isang barangay sa Pulilan at dinala sa Barangay […]

Isang Madugong Linggo ng Hunyo sa Daet
June 25, 2022

Mahigit apat na dekada na ang nakaraan, ngunit tuwing buwan ng Hunyo hindi mawawaglit sa alaala ng mamamayan ng Daet, Camarines Norte, at ng buong Bicolandia, ang binansagang “Bloody Sunday” o “Madugong Linggo” na naganap noong panahon ng diktadurang rehimeng US-Marcos I. Kabalintunaan na nangyari ang “Bloody Sunday” ilang buwan lamang pagkatapos tinapos sa pangalan […]

Mga katotohanan ng martial law, hindi “up for debate”
June 01, 2022

Binweltahan ng kinatawan ng ACT Teachers sa kongreso ang pahayag kahapon, Mayo 31, ni Trixie Cruz-Angeles na dapat “isalang sa debate” ang mga pangyayari sa ilalim ng batas militar ng diktadurang US-Marcos Sr. Ayon kay Rep. Frances Castro, hindi “up for debate” ang mga katotohanang nakabatay sa ebidensya at salaysay ng mamamayang nakaranas nito. Si […]